Tâm lý & sức khoẻ tinh thần
Thang đo lòng tự trọng tiếng Việt: Rosenberg (1965)
- Khái niệm
- Lòng tự trọng
- Tiếng Anh
- Self-esteem
- Thang đo trong thư viện
- 1
- Biến quan sát
- 10
Lòng tự trọng là thái độ tích cực hay tiêu cực chung của một người đối với bản thân, tức mức độ họ thấy mình có giá trị. Thang Rosenberg (1965) là thang tự trọng được dùng nhiều nhất thế giới, gồm 10 câu, một nửa tích cực, một nửa tiêu cực. Ở Việt Nam, khái niệm này gặp nhiều trong đề tài về hình ảnh cơ thể, mạng xã hội, bắt nạt học đường và sức khoẻ tinh thần sinh viên.
So sánh các thang đo
| Thang đo | Tác giả (năm) | Số biến | Thang trả lời | Khi nào nên dùng |
|---|---|---|---|---|
| Lòng tự trọng (RSE)RSES | Rosenberg (1965) | 10 | 4 mức: 0 = Rất không đồng ý … 3 = Rất đồng ý | Chọn khi đo lòng tự trọng tổng quát; 10 biến, 5 câu đảo chiều, thang 4 mức không có điểm giữa. |
Biến quan sát từng thang đo
Bản tiếng Việt do ban biên tập dịch để tham khảo. Khi dùng cho nghiên cứu, hãy dịch ngược (back-translation) và chạy thử với 20–30 người trước khi phát chính thức. Thay [hệ thống], [thương hiệu]... bằng đối tượng cụ thể trong đề tài của bạn.
Lòng tự trọng (RSE) · RSES
Thái độ tích cực hoặc tiêu cực chung của một người đối với bản thân, mức độ họ thấy mình có giá trị.
| Mã | Biến quan sát (tiếng Việt) |
|---|---|
| RSE1 | Nhìn chung, tôi hài lòng với bản thân. |
| RSE2 (R) | Đôi khi tôi nghĩ mình chẳng ra gì cả. |
| RSE3 | Tôi thấy mình có một số phẩm chất tốt. |
| RSE4 | Tôi có thể làm mọi việc tốt như phần lớn những người khác. |
| RSE5 (R) | Tôi thấy mình không có nhiều điều để tự hào. |
| RSE6 (R) | Có những lúc tôi thực sự thấy mình vô dụng. |
| RSE7 | Tôi thấy mình là người có giá trị, ít nhất là ngang bằng với người khác. |
| RSE8 (R) | Tôi ước mình có thể tôn trọng bản thân nhiều hơn. |
| RSE9 (R) | Nói chung, tôi có xu hướng cảm thấy mình là người thất bại. |
| RSE10 | Tôi có thái độ tích cực với bản thân. |
Thang trả lời: Đồng ý 4 mức (0–3)
Nguồn: Rosenberg (1965). Bản gốc tiếng Anh và lưu ý sử dụng: thang đo RSES.
(R): câu đảo chiều, đảo điểm trước khi phân tích theo đúng khoảng điểm của từng thang: RSES: Thang 0–3: điểm mới = 3 − điểm; thang 1–4: điểm mới = 1 + 4 − điểm = 5 − điểm..
Lưu ý khi dùng
- Thang chấm từ 0 đến 3, nên đảo 5 câu tiêu cực (RSE2, RSE5, RSE6, RSE8, RSE9) bằng 3 − điểm, không phải 6 − điểm như Likert 5 mức.
- Thứ tự câu khác nhau giữa các tài liệu; xác định câu đảo chiều theo nội dung (5 câu tiêu cực), không theo số thứ tự.
- Giữ thang 4 mức không có điểm giữa như bản gốc; nếu đổi sang Likert 5 mức, ghi rõ trong chương phương pháp và đổi cách đảo điểm theo.
- Câu tích cực và tiêu cực hay tách thành hai nhân tố do cách diễn đạt; với CFA, cân nhắc mô hình một nhân tố có tương quan sai số giữa các câu cùng chiều.
Chọn được thang đo rồi, ghi nguồn đúng cách theo bài thang đo gốc, kế thừa và hiệu chỉnh, đặt khái niệm vào mô hình nghiên cứu vẽ online để có giả thuyết, tính cỡ mẫu tối thiểu, và sau khi thu dữ liệu thì kiểm tra độ tin cậy bằng công cụ tính Cronbach's alpha. Chưa thấy khái niệm cần tìm? Xem cách tìm thang đo trong nghiên cứu khoa học.
Câu hỏi thường gặp
Cách tính điểm thang Rosenberg?
Câu tích cực chấm Rất đồng ý = 3 … Rất không đồng ý = 0; 5 câu tiêu cực chấm ngược. Cộng 10 câu được 0–30; điểm càng cao thì lòng tự trọng càng cao. Một số nghiên cứu chấm 1–4, khi đó điểm tổng là 10–40.
Có cần xin phép để dùng thang Rosenberg không?
Không. Thang được dùng miễn phí cho nghiên cứu và giáo dục, chỉ cần trích dẫn Rosenberg (1965).
Câu RSE8 có hệ số tải thấp thì làm gì?
RSE8 ('ước mình tôn trọng bản thân hơn') hay tải thấp ở mẫu châu Á vì có thể được hiểu là mong muốn tự hoàn thiện. Xem lý do lý thuyết và Cronbach's alpha nếu loại biến trước khi quyết định, và báo cáo lý do trong chương 4.